Σύστημα ανίχνευσης θέσης επιβάτη (OPDS)

Το Occupant Position Detection System, γνωστό με τη συντομογραφία OPDS, είναι τεχνολογία ασφάλειας της Honda που σχεδιάστηκε για να κάνει την ενεργοποίηση του αερόσακου ευφυή και όχι αδιάκριτη. Οι πρώτοι αερόσακοι πυροδοτούνταν με ενιαία γόμωση πλήρους ισχύος όποτε μια σύγκρουση ξεπερνούσε ένα όριο σφοδρότητας — στρατηγική που έσωσε πολλές ζωές, αλλά μπορούσε η ίδια να τραυματίσει ή και να σκοτώσει επιβάτες μικρόσωμους, ελαφρούς ή καθισμένους πολύ κοντά στον αερόσακο τη στιγμή του φουσκώματος. Το OPDS γεννήθηκε για να καλύψει αυτό το κενό: ανιχνεύει ποιος βρίσκεται στο κάθισμα του συνοδηγού και σε ποια θέση, ώστε το σύστημα συγκράτησης να προσαρμόσει ή και να αναστείλει την ενεργοποίηση.

Η καρδιά του συστήματος είναι ένας αισθητήρας ενσωματωμένος στην πλάτη του καθίσματος. Η υλοποίηση της Honda χρησιμοποιεί ένα ηλεκτρικά αγώγιμο νήμα υφασμένο σε όλη την επιφάνεια της πλάτης, σχηματίζοντας ένα πλέγμα του οποίου η ηλεκτρική αντίσταση μεταβάλλεται ανάλογα με την πίεση, την επιφάνεια επαφής και τη στάση όποιου ακουμπά επάνω της. Από τα σήματα αυτού του πλέγματος, τα ηλεκτρονικά ελέγχου εκτιμούν το μέγεθος και τη θέση του επιβάτη, διακρίνοντας, για παράδειγμα, έναν σωστά καθισμένο ενήλικα από ένα μικρόσωμο παιδί ή από έναν ενήλικα σκυμμένο προς τα εμπρός, μέσα στην επικίνδυνη ζώνη κοντά στο ταμπλό.

Οι πληροφορίες αυτές τροφοδοτούν τη λογική ελέγχου του αερόσακου, η οποία λαμβάνει την απόφαση ενεργοποίησης. Αν το σύστημα κρίνει ότι ο συνοδηγός είναι ενήλικας κανονικού μεγέθους και κάθεται σωστά, ο αερόσακος παραμένει οπλισμένος και θα πυροδοτηθεί σε σύγκρουση. Αν αντίθετα ανιχνεύσει μικρόσωμο επιβάτη, παιδί ή κάποιον με το κεφάλι ή τον κορμό εκτός θέσης και μέσα στη διαδρομή εκτόνωσης, μπορεί να απενεργοποιήσει πλήρως τον αερόσακο του συνοδηγού. Έτσι εξαλείφεται ο κίνδυνος η εκρηκτική δύναμη του φουσκώματος, που στα πρώτα χιλιοστά του δευτερολέπτου ξεπερνά κατά πολύ τα 100 μίλια την ώρα, να χτυπήσει έναν ευάλωτο επιβάτη στη χειρότερη δυνατή απόσταση.

Το OPDS ανήκει σε μια ευρύτερη γενιά προσαρμοστικών, «έξυπνων» συστημάτων συγκράτησης που εμφανίστηκαν όταν ρυθμιστικές αρχές και κατασκευαστές αναμετρήθηκαν με τους τραυματισμούς από αερόσακους στα τέλη της δεκαετίας του 1990 και στις αρχές της δεκαετίας του 2000. Άλλοι κατασκευαστές επιτυγχάνουν ανάλογους στόχους με στρώματα ταξινόμησης επιβάτη βάσει βάρους, με χωρητική ανίχνευση ή με παρακολούθηση θέσης μέσω υπερήχων. Κοινός παρονομαστής όλων είναι η μετάβαση από τη γόμωση «ενός μεγέθους για όλους» σε σύστημα που διαβάζει τον επιβάτη και διαβαθμίζει την προστασία, συχνά σε συνδυασμό με πυροδότες δύο σταδίων που ρυθμίζουν τόσο την ένταση όσο και τον χρονισμό της εκτόνωσης.

Στην πράξη το σύστημα έχει λεπτομέρειες που αξίζει να γνωρίζει κανείς. Επειδή συμπεραίνει την παρουσία επιβάτη από την επαφή με την πλάτη του καθίσματος, μια ενδεικτική λυχνία στο ταμπλό ενημερώνει συνήθως τον οδηγό αν ο αερόσακος του συνοδηγού είναι εκείνη τη στιγμή ενεργός ή ανενεργός, ενώ μια ασυνήθιστη στάση, ογκώδη ρούχα ή αντικείμενα τοποθετημένα στο κάθισμα μπορούν να επηρεάσουν τη μέτρηση. Λειτουργεί παράλληλα με τη ζώνη ασφαλείας και με το ευρύτερο δίκτυο αισθητήρων της ηλεκτρονικής μονάδας ελέγχου αερόσακων, όχι στη θέση τους. Ως μέρος ενός ολοκληρωμένου πακέτου που μπορεί να περιλαμβάνει και πλευρικούς αερόσακους ή αερόσακους τύπου κουρτίνας, το OPDS αποτυπώνει την αρχή ότι ένα σύγχρονο σύστημα συγκράτησης προστατεύει καλύτερα όταν γνωρίζει όσο το δυνατόν περισσότερα για τον άνθρωπο που προστατεύει.