Automatyczna klimatyzacja

Automatyczna klimatyzacja to układ ogrzewania, wentylacji i chłodzenia, który utrzymuje w kabinie temperaturę wybraną przez pasażera, samodzielnie zarządzając całym procesem, zamiast pozostawiać kierowcy regulowanie prędkości nadmuchu i suwaków temperatury. Tam, gdzie podstawowy układ ręczny robi po prostu to, co poleci mu kierowca, układ automatyczny otrzymuje cel, na przykład dwadzieścia jeden stopni Celsjusza, a następnie nieustannie decyduje, ile ogrzewania lub chłodzenia zastosować, jak szybko obracać dmuchawą i dokąd kierować powietrze, aby tę wartość osiągnąć i utrzymać. Powstał on dlatego, że utrzymanie komfortu w jadącym pojeździe to zagadnienie naprawdę zmienne: nasłonecznienie, temperatura zewnętrzna, prędkość i liczba osób na pokładzie z minuty na minutę zmieniają bilans cieplny.

Układ działa dzięki niewielkiej sieci czujników zasilających sterownik. Czujniki temperatury wnętrza, czujnik zewnętrzny oraz często czujnik nasłonecznienia umieszczony w pobliżu szyby przedniej przekazują sterownikowi informacje o warunkach, a ten porównuje je z wartością zadaną i odpowiednio steruje elementami wykonawczymi. Reguluje proporcje powietrza przepływającego przez nagrzewnicę i parownik klimatyzacji, zmienia prędkość dmuchawy oraz przesuwa przepustnice rozdziału, kierując powietrze na twarz, do nóg lub na szybę. Bardziej zaawansowane instalacje dodają też czujnik wilgotności oraz czujnik jakości powietrza, który potrafi samoczynnie zamknąć przepustnicę recyrkulacji po wykryciu spalin lub zanieczyszczeń na zewnątrz.

Dla pasażera korzyścią jest stały, bezobsługowy komfort. Po wybraniu temperatury układ niweluje zakłócenia, takie jak długi tunel, nagły zastrzyk słońca czy wzrost prędkości na autostradzie, bez ciągłych ręcznych korekt, jakich wymagałby układ podstawowy. Ogranicza to rozproszenie uwagi i zwykle daje równiejszy klimat kabiny niż ten, który większość osób osiąga ręcznie.

Wiele samochodów oferuje wersje wielostrefowe, najczęściej dwu- lub czterostrefowe, w których kabinę podzielono na niezależnie regulowane obszary. Odrębne ustawienia temperatury dla kierowcy i pasażera z przodu, a niekiedy także dla podróżujących z tyłu, uzyskuje się poprzez rozdzielenie przepływu powietrza za pomocą indywidualnie sterowanych przepustnic mieszających, tak aby cieplejsze powietrze docierało na jedną stronę, a chłodniejsze na drugą. Pozwala to wspólnie podróżować osobom o różnych preferencjach.

W samochodach elektrycznych automatyczna klimatyzacja nabiera dodatkowego znaczenia, ponieważ czerpie bezpośrednio z baterii trakcyjnej, a nie z ciepła odpadowego silnika. Zwłaszcza ogrzewanie kabiny potrafi pochłaniać znaczną część zmagazynowanej energii w chłodne dni, co wymiernie wpływa na zasięg. Dlatego elektryki coraz częściej łączą układ klimatyzacji z pompą ciepła, wstępnym przygotowaniem temperatury podczas ładowania oraz funkcjami takimi jak ogrzewanie foteli i kierownicy, które grzeją człowieka, a nie całą objętość powietrza. Dobrze wykorzystywana automatyczna klimatyzacja w elektryku jest zatem w równym stopniu narzędziem efektywności, co komfortu, ściśle współpracując ze strategią zarządzania termicznego, która utrzymuje też baterię w optymalnym oknie pracy.