Elektroniczna blokada mechanizmu różnicowego (EDL)

Elektroniczna blokada mechanizmu różnicowego, oznaczana skrótem EDL, to funkcja wspomagająca przyczepność, która zwalcza główną słabość zwykłego, otwartego mechanizmu różnicowego: jego skłonność do kierowania całego dostępnego momentu obrotowego do tego koła napędowego, które ma najmniejszą przyczepność. Gdy jedno koło zaczyna bezużytecznie buksować na lodzie, błocie czy luźnym poboczu, otwarty mechanizm różnicowy pozwala mu kręcić się szybciej, podczas gdy koło z przyczepnością otrzymuje niemal zerowy napęd. EDL powstała, aby temu przeciwdziałać bez dokładania do osi jakiegokolwiek mechanicznego rozwiązania o ograniczonym poślizgu.

Układ działa, wykorzystując istniejące wyposażenie układu przeciwblokującego ABS. Czujniki prędkości kół nieustannie monitorują, jak szybko obraca się każde z nich, a gdy sterownik wykryje, że jedno z kół napędowych obraca się wyraźnie szybciej od swojego partnera, co wskazuje na utratę przyczepności, nakazuje hydraulicznemu zespołowi ABS przyłożyć odmierzone ciśnienie hamowania do buksującego koła. Spowolnienie ślizgającego się koła zwiększa stawiany przez nie opór, a ze względu na sposób, w jaki mechanizm różnicowy równoważy moment obrotowy między swoimi dwoma wyjściami, wymusza to proporcjonalny wzrost momentu obrotowego na kole, które wciąż ma przyczepność. Samochód jest więc ciągnięty do przodu przez koło z przyczepnością, zamiast zostać unieruchomiony przez koło buksujące.

Atrakcyjność EDL polega na tym, jak wiele osiąga przy tak niewielkim nakładzie. Naśladuje zachowanie mechanicznego mechanizmu różnicowego o ograniczonym poślizgu, kierując moment obrotowy tam, gdzie da się go wykorzystać, a mimo to nie dokłada do osi żadnych dodatkowych kół zębatych, sprzęgieł ani masy, ponieważ opiera się w całości na podzespołach, które samochód już posiada na potrzeby ABS i kontroli stabilności. Czyni to tę funkcję tanią we wdrożeniu, a w efekcie niemal powszechną w nowoczesnych pojazdach, zwłaszcza w samochodach z napędem na przednią oś, które łatwo buksują wewnętrznym kołem przy przyspieszaniu z wyjazdu ze skrzyżowania.

Volkswagen rozwinął tę podstawową ideę w odmianę nastawioną na pokonywanie zakrętów, sprzedawaną pod oznaczeniem XDS, która przykłada odrobinę hamowania do wewnętrznego przedniego koła na łuku, aby wyostrzyć wejście w zakręt i ograniczyć podsterowność, zacierając granicę między pomocą w przyczepności a poprawą prowadzenia. Inni producenci oferują porównywalne funkcje pod własnymi nazwami, a zasada ta leży u podstaw szerszej rodziny układów automatycznego hamowania mechanizmu różnicowego.

Warto pamiętać o ograniczeniach. Ponieważ EDL działa poprzez hamulce, ich długotrwałe użycie wytwarza ciepło, dlatego układ jest na ogół przeznaczony do krótkich interwencji przywracających przyczepność, a nie do długiego buksowania unieruchomionego pojazdu, i będzie się wycofywał, aby chronić hamulce przed przegrzaniem. Nie dorówna też nieustępliwemu przekazywaniu momentu obrotowego prawdziwej blokady mechanizmu różnicowego w skrajnych warunkach terenowych. Mimo to, jako rozwiązanie powiązane z mechanizmem różnicowym o ograniczonym poślizgu, z blokowanym mechanizmem różnicowym oraz z otwartym mechanizmem różnicowym, który wspomaga, EDL stanowi eleganckie, elektroniczne rozwiązanie długo istniejącego problemu mechanicznego.