Sprawność energetyczna auta elektrycznego opisuje, ile energii elektrycznej zużywa ono na pokonanie określonego dystansu, i jest elektrycznym odpowiednikiem zużycia paliwa w aucie benzynowym czy wysokoprężnym. W Europie wyraża się ją najczęściej w kilowatogodzinach na 100 kilometrów (kWh/100 km) lub w watogodzinach na kilometr (Wh/km), a w Stanach Zjednoczonych w milach na kWh albo w przeliczeniu na równoważnik MPGe. Co istotne, niższe wartości kWh/100 km oznaczają auto sprawniejsze, tak samo jak mniejsza liczba litrów na 100 km świadczy o oszczędniejszym silniku spalinowym. Typowe współczesne auto elektryczne zużywa w jeździe mieszanej od 15 do 22 kWh/100 km.
Wskaźnik ten istnieje, ponieważ o tym, jak daleko auto pojedzie i ile będzie kosztować jego eksploatacja, decyduje sprawność energetyczna, a nie sam rozmiar akumulatora. Dwa samochody z identycznymi akumulatorami mogą oferować bardzo różny zasięg, jeśli jeden z nich jest wyraźnie sprawniejszy, a koszt eksploatacji wynika z tego wprost: przy danej cenie prądu auto zużywające 16 kWh/100 km kosztuje na kilometrze mniej więcej o jedną trzecią mniej niż auto zużywające 24 kWh/100 km. Sprawność łączy więc abstrakcyjną pojemność akumulatora z dwiema rzeczami, które naprawdę interesują właściciela: rzeczywistym zasięgiem i kosztem każdej podróży.
Kilka czynników fizycznych działa na niekorzyść sprawności. Najważniejszym z nich jest prędkość, ponieważ opór aerodynamiczny rośnie z kwadratem prędkości, więc długotrwała jazda autostradowa pochłania znacznie więcej energii na kilometr niż jazda po mieście, czyli odwrotnie niż w aucie benzynowym. Drugim co do wielkości obciążeniem jest niska temperatura: ogrzewanie kabiny i utrzymywanie akumulatora w odpowiedniej temperaturze pobierają moc, a sama chemia ogniw staje się w chłodzie mniej chętna. Masa pojazdu, opory toczenia, duże koła oraz wysokie lub kanciaste nadwozie dokładają swoje, dlatego aerodynamika i redukcja masy stanowią główną troskę inżynierów aut elektrycznych.
Producenci atakują problem na kilku frontach. Pomagają opływowe nadwozia o niskim współczynniku oporu, opony o niskich oporach toczenia, lekka konstrukcja oraz wysokosprawne silniki i inwertery. Jednym z najskuteczniejszych rozwiązań dla codziennej sprawności jest pompa ciepła, która ogrzewa kabinę, przenosząc ciepło z otoczenia, zamiast spalać prąd w grzałce rezystancyjnej, co radykalnie zmniejsza zimowy narzut energetyczny i chroni zasięg w chłodne dni.
Dla kupującego sprawność najlepiej rozpatrywać razem z pojemnością akumulatora i zasięgiem, a nie zamiast nich. Duży akumulator potrafi zamaskować auto energochłonne, oferując długi zasięg kosztem masy, ceny i czasu ładowania, podczas gdy auto sprawne osiąga konkurencyjny zasięg z mniejszego, tańszego i lżejszego pakietu. Porównanie podawanej wartości kWh/100 km to najczytelniejszy sposób, by ocenić, jak dobrze dany pojazd elektryczny zamienia zmagazynowaną energię na przejechany dystans i jak będzie się zachowywać przy dużej prędkości oraz zimą.
- Energia na dystans, np. kWh/100 km (mniej znaczy lepiej)
- Decyduje o koszcie eksploatacji i rzeczywistym zasięgu
- Pogarszają ją prędkość, chłód, masa i słaba aerodynamika
- Pompa ciepła poprawia sprawność w niskich temperaturach