Automatyzacja poziomu 1

Automatyzacja poziomu 1 to pierwszy szczebel powyżej samochodu prowadzonego całkowicie ręcznie w sześciostopniowej skali zdefiniowanej przez SAE International w normie J3016 — ramach przyjętych obecnie przez organy nadzoru i producentów na całym świecie. Na tym poziomie pojedynczy układ wspomagający przejmuje ciągłą kontrolę nad jedną osią zadania jazdy — boczną, czyli kierowaniem, albo wzdłużną, czyli przyspieszaniem i hamowaniem — podczas gdy kierowca nadal wykonuje wszystko pozostałe. Poziom ten istnieje, ponieważ poszczególne układy elektroniczne dojrzały na długo przed tym, zanim jakikolwiek samochód potrafił je połączyć, i wyznacza moment, w którym pojazd przechodzi od jedynie ostrzegania kierowcy do faktycznego wykonywania części pętli sterowania.

Cechą definiującą jest to, że układ zarządza jednym stopniem swobody, a nie obydwoma. Aktywny tempomat to klasyczny przykład sterowania wzdłużnego: radar lub kamera mierzy odstęp do pojazdu z przodu, a samochód moduluje przyspieszenie i hamowanie, by utrzymać zadaną prędkość i odległość, lecz kierowca przez cały czas kieruje. Asystent utrzymania bądź centrowania na pasie ruchu to odpowiednik dla osi bocznej: kamera skierowana do przodu odczytuje oznakowanie pasa i dokonuje drobnych korekt kierowania, by utrzymać pojazd między liniami, podczas gdy kierowca pozostaje odpowiedzialny za prędkość. Każdy z nich korzysta z tego samego zestawu czujników — radaru, kamer jedno- lub dwuobiektywowych, czasem czujników ultradźwiękowych — lecz oddziałuje tylko na jedno wyjście sterujące.

Dla kierowcy praktyczną korzyścią jest odczuwalne zmniejszenie obciążenia podczas długich, monotonnych podróży. Utrzymywanie stałej prędkości w ruchu autostradowym lub nieustanne drobne korekty toru w celu pozostania na środku pasa to dokładnie te powtarzalne czynności, które z czasem osłabiają uwagę, więc przejęcie jednej z nich pozwala kierowcy skupić się na pozostałych zadaniach. Kompromisem jest to, że odpowiedzialność nie przesuwa się ani trochę: człowiek nadal prowadzi, nadal sprawuje kontrolę w sensie prawnym i praktycznym oraz musi stale monitorować działanie układu.

Granica z poziomami po obu stronach jest ostra i warta zrozumienia. Poniżej układy poziomu 0 mogą ostrzegać, migać, a nawet chwilowo hamować, lecz nigdy nie sprawują trwałej kontroli nad kierowaniem ani prędkością. Powyżej próg poziomu 2 zostaje przekroczony w chwili, gdy pojedynczy układ — lub dwa działające wspólnie — kontroluje kierowanie i prędkość jednocześnie, na przykład aktywny tempomat połączony z aktywnym centrowaniem na pasie. Na tym etapie nie zmienia się nic innego w obowiązkach kierowcy; jedynie liczba osi pozostających pod kontrolą automatyki.

W praktyce funkcje poziomu 1 są dziś niemal powszechne i często stanowią elementy składowe sprzedawane pod szerszymi nazwami. Kupujący powinien czytać szczegóły, a nie sugerować się nazwą: samochód reklamowany jako wyposażony zarówno w aktywny tempomat, jak i asystenta utrzymania pasa, może uruchamiać je tylko pojedynczo, pozostając wyraźnie na poziomie 1, albo łączyć je w działanie odpowiadające poziomowi 2. Poziom opisuje możliwości i podział zadań, a nie markę, i pozostaje fundamentem, na którym opiera się każdy wyższy szczebel wspomagania kierowcy.