Turbodizel sa direktnim ubrizgavanjem (TDI)

TDI, što označava turbopunjeno direktno ubrizgavanje (Turbocharged Direct Injection), dugogodišnji je brendirani naziv Volkswagen grupe za njene turbopunjene dizel motore sa direktnim ubrizgavanjem. Prvi put predstavljena na Audiju 100 1989. godine, ova oznaka se otad pojavljuje na vozilima Volkswagena, Audija, Škode, SEAT-a i drugih marki grupe, postavši jedna od najprepoznatljivijih oznaka motora u Evropi. Ne označava jedan motor, već porodicu i tehničku filozofiju: spajanje efikasnosti direktnog ubrizgavanja goriva sa koristima u disanju i snazi koje donosi turbopunjenje.

Dve tehnologije iz naziva rade zajedno. Direktno ubrizgavanje sprejuje dizel gorivo pod veoma visokim pritiskom pravo u komoru za sagorevanje, umesto u predkomoru ili usisni vod, omogućavajući preciznu kontrolu nad količinom i trenutkom svakog ubrizgavanja. Turbopunjenje zatim ubacuje dodatni sabijeni vazduh u cilindre, obezbeđujući dodatni kiseonik potreban za efikasnije sagorevanje više goriva i oporavljajući energiju koja bi inače bila izgubljena u izduvu. Zajedno isporučuju izdašan obrtni moment u nižem opsegu, snažnu ekonomičnost i razmerno kultivisan rad po kojima su dizel automobili postali poznati. Rani TDI agregati koristili su razvodne pumpe, a kasnije izvedbe sa jedinstvenim brizgačima, pre nego što je porodica uglavnom prešla na common-rail ubrizgavanje u prvoj deceniji dvehiljaditih.

Vozačima je privlačnost TDI motora ležala u njihovoj prilagodljivosti i štedljivosti. Tipična TDI limuzina srednje klase mogla je da spoji opušteno krstarenje autoputem, obilan obrtni moment za preticanje i stvarnu potrošnju koju su benzinski ekvivalenti tog doba teško dostizali, uz veliki domet između tankovanja. Te osobine, uz agresivan marketing i povoljno oporezivanje u mnogim evropskim zemljama, učinile su TDI svima poznatim pojmom i pomogle da se podstakne širi evropski dizel procvat od devedesetih u drugu deceniju dvehiljaditih, kada je dizel činio oko polovine prodaje novih automobila na velikom delu kontinenta.

Naziv TDI postao je nerazdvojiv od skandala sa emisijama iz 2015. godine, često nazivanog dizelgejt. Utvrđeno je da je Volkswagen grupa ugradila softver za poništavanje testa (defeat-device) u određene TDI motore, posebno agregat EA189, koji je otkrivao zvanične test uslove i smanjivao emisije azotnih oksida samo tokom testiranja, dok su na putu automobili emitovali daleko više NOx nego što su propisi dozvoljavali. Afera je izazvala ogromne kazne, opozive vozila, krivična gonjenja i trajan slom poverenja javnosti i regulatora u dizel tehnologiju u celoj industriji.

Nakon toga, preostali i noviji TDI motori prerađeni su sa znatno sofisticiranijom naknadnom obradom izduvnih gasova, uključujući selektivnu katalitičku redukciju pomoću AdBlue tečnosti, kako bi pošteno ispunili stroge Euro 6 norme. Oznaka je i dalje u upotrebi, mada je udeo dizela na tržištu naglo opao usled pooštravanja propisa i elektrifikacije. TDI stoji uporedo sa ekvivalentima drugih proizvođača — poput Mercedes-Benz CDI i Hyundai-Kia CRDi — kao brendirani izraz iste osnovne common-rail i turbodizel inženjerije.